Yeni dil öyrənmək gənclərin beynini necə inkişaf etdirir

Dil öyrənmək yalnız ünsiyyət vasitəsi deyil, həm də insan beyninin kognitiv inkişafına böyük təsir göstərir. Yeni bir dil öyrənmək yaddaş, diqqət, problem həll etmə bacarıqları və analitik düşüncə kimi sahələri gücləndirir. Lakin bu proses həm də müəyyən çətinlikləri və mənfi təsirləri ilə müşayiət oluna bilər.

32gun.az xəbər veirr ki, bu yazıda uşaqlar və gənclərin dil öyrənməsinin kognitiv inkişafına təsirlərini araşdırıb. 

Yaş aralığı və təsir konteksti

Uşaqlarda və yeniyetmələrdə (6–12 yaş) ikinci dil öyrənmək sinir şəbəkələrinin çevikliyini artırır, beynin müxtəlif sahələrinin əlaqəsini gücləndirir və öyrənmə bacarıqlarını sürətləndirir. 13–18 yaş arasında dil öyrənmək analitik düşüncənin və problem həll etmə bacarıqlarının inkişafına kömək edir, eyni zamanda öyrənmə strategiyalarının təkmilləşməsinə dəstək olur. 18–25 yaş arası gənclər üçün yeni dil öyrənmək işgüzar və sosial bacarıqları gücləndirir, beynin kognitiv çevikliyini artıraraq daha mürəkkəb informasiyanı işləmə qabiliyyətini təkmilləşdirir.

Müsbət  və mənfi təsirləri

Dil öyrənmək yaddaşı gücləndirir, diqqət və fokuslanma qabiliyyətini artırır, eyni zamanda analitik düşüncə və problem həll etmə bacarıqlarını inkişaf etdirir. Yeni dil öyrənən gənclər daha yaxşı çoxdilli ünsiyyət bacarıqları qazanır, mədəniyyətlərarası anlayışı artırır və yaradıcılıq potensialını yüksəldir. Bundan əlavə, bir neçə dildə düşünmək beynin çevikliyini artıraraq fərqli perspektivlərdən mövzuları analiz etməyə imkan verir.

Lakin dil öyrənmə prosesi hər zaman asan olmur. Uşaqlar və gənclər üçün yeni dil öyrənmək bəzən stress və təzyiq yarada bilər, xüsusən də dərs yükü artıq olduqda. Müxtəlif dilləri paralel öyrənmək bəzən qavrayışda çaşqınlıq və qarışıqlığa səbəb ola bilər. Həmçinin, davamlı öyrənmə tələb edən proses vaxt və diqqət tələb etdiyi üçün digər fəaliyyətlərdən azad vaxtı azalda bilər.

Ekspert Rəy

Psixoloq və təhsil eksperti Dr. Kamilla Əliyeva bildirir ki, “Yeni dil öyrənmək beynin kognitiv inkişafında çox mühüm rol oynayır. Xüsusilə 6–18 yaş arası uşaqlar üçün ikinci dil öyrənmək yaddaşın güclənməsinə, diqqət və fokuslanma qabiliyyətinin artırılmasına, həmçinin problem həll etmə və analitik düşüncənin inkişafına böyük töhfə verir. Bu proses, beynin müxtəlif bölgələri arasında əlaqəni gücləndirərək, uşaqların daha çevik düşünməsinə və kompleks informasiyaları daha asan emal etməsinə imkan yaradır.

18–25 yaş arası gənclər üçün isə yeni dil öyrənmək yalnız akademik və sosial bacarıqları inkişaf etdirmir, həm də yaradıcılığı və mədəniyyətlərarası anlayışı artırır. Beynin çevikliyini gücləndirən bu fəaliyyət, eyni zamanda gənclərin diqqət yayınıqlığını azaltmağa və çoxtasklı işləmə qabiliyyətini təkmilləşdirməyə kömək edir.

Lakin burada vacib olan düzgün metod və balansdır. Gənclərin çox sıx və tələbatlı öyrənmə proqramları altında olması stress və qarışıqlığa səbəb ola bilər, bəzən isə öyrənmə motivasiyasını azalda bilər. Valideynlər və müəllimlər gəncləri düzgün planlaşdırılmış proqramlar və interaktiv metodlarla dəstəkləməli, öyrənmə prosesini maraqlı və əyləncəli etməlidirlər. Mənim müşahidəmə görə, müsbət yanaşma və davamlı dəstək olduqda, dil öyrənmə həm fərdi, həm də akademik inkişafı sürətləndirən bir vasitəyə çevrilir.”

Yaddaş, diqqət, analitik düşüncə və yaradıcılıq...

Yeni dil öyrənmək gənclərin kognitiv inkişafına əhəmiyyətli müsbət təsir göstərir, yaddaş, diqqət, analitik düşüncə və yaradıcılıq kimi sahələri inkişaf etdirir. Lakin bu proses bəzən stress və qarışıqlığa səbəb ola bilər, buna görə düzgün planlaşdırma və dəstək vacibdir. 6–25 yaş arası uşaqlar və gənclər üçün dil öyrənmək həm şəxsi inkişaf, həm də akademik və sosial bacarıqların təkmilləşdirilməsi baxımından böyük əhəmiyyət kəsb edir.

Nilay