Yaşlılarla ünsiyyət: Sağlam və xoşbəxt ömür üçün tövsiyələr

Azərbaycanda yaşlı əhali ilə bağlı araşdırmalar göstərir ki, tək yaşamaq və sosial təcrid hissi onların fiziki və psixoloji sağlamlığına ciddi təsir göstərir. Ekspertlər bildirirlər ki, yaşlıların həyat keyfiyyətinin yüksəldilməsi üçün həm ailə, həm qonşular, həm də icma dəstəyi vacibdir. 32gun.az bu barədə araşdırma aparıb: 

Tək yaşamaq yalnızlıq riskini artırır

Tədqiqatlar göstərir ki, tək yaşayan yaşlılar gündəlik ehtiyaclarını qarşılamaqla yanaşı, emosional dəstəyə də ehtiyac duyurlar. Sosial təcrid depressiya, narahatlıq və yuxu pozuntularına səbəb ola bilər. Psixoloqlar qeyd edir ki, yaşlılarla gündəlik, hətta qısa söhbətlər onların ruh halını yüksəldir və emosional sabitliyini qoruyur.

İcma dəstəyi həyat keyfiyyətini yüksəldir

Ekspertlər bildirirlər ki, icma əsaslı dəstək proqramları yaşlıların rifahına müsbət təsir göstərir. Qonşuların, icma könüllülərinin və sosial xidmətlərin birgə fəaliyyəti yalnızlıq hissini azaldır, həmçinin gündəlik təhlükəsizlik və sağlamlıq risklərini minimuma endirir. Sadəcə bir neçə dəqiqəlik gündəlik ünsiyyət belə yaşlıların psixoloji durumuna böyük təsir göstərə bilər.

Kiçik gündəlik yardımlar əhəmiyyətlidir

Ərzaq, dərman təchizatı və sənəd işlərində kiçik yardımlar yaşlıların həyat keyfiyyətini xeyli artırır. Həkimlər vurğulayırlar ki, yaşlıların gündəlik rutinində bu tip yardımlar onların həm fiziki, həm də psixoloji sağlamlığını qorumağa kömək edir. Mütəmadi və planlı yardım sistemləri uzun müddətə fayda verir.

Sağlamlıq üçün gündəlik qayğılar

Həkimlərin fikrincə, yaşlılar üçün balanslı qidalanma, müntəzəm fiziki fəaliyyət, dərmanların düzgün qəbulu və mütəmadi tibbi müayinələr həyati əhəmiyyət daşıyır. Gündəlik 20–30 dəqiqə yüngül gəzinti və sadə məşqlər həm fiziki, həm də psixoloji sağlamlığı dəstəkləyir, ömrün keyfiyyətini artırır.

Ünsiyyətdə psixoloji diqqət önəmlidir

Psixoloqlar bildirirlər ki, yaşlılarla ünsiyyət zamanı dinləyici olmaq, onların hisslərinə diqqət göstərmək vacibdir. Söhbət zamanı sərt tənqid və iradələrdən çəkinmək, diqqəti onların maraq və xatirələrinə yönəltmək ünsiyyətin keyfiyyətini yüksəldir. Kiçik, sadə və davamlı ünsiyyət yaşlıların həyatını daha dolğun və mənalı edir. 

Tədqiqatlar göstərir ki, tək yaşayan yaşlılar gündəlik ehtiyaclarını qarşılamaqla yanaşı, emosional dəstəyə də ehtiyac duyurlar. Sosial təcrid depressiya, narahatlıq və yuxu pozuntularına səbəb ola bilər. Psixoloq, klinik məşqçi Nərgiz Məmmədova 32gun.az-a bildirir:
"Yaşlılarla gündəlik, hətta qısa söhbətlər onların emosional sabitliyini qoruyur. Sosial təcrid depressiya və yaddaş zəifliyinə səbəb ola bilər, buna görə də ünsiyyət onların sağlamlığında önəmli rol oynayır."

Nəticə: Hər birimiz rol oynaya bilərik

Yaşlıların həyat keyfiyyətinin artırılmasında ailə, icma və sosial dəstək əsas rol oynayır. Sadə addımlar – gündəlik telefon zəngi, kiçik yardımlar, qısa söhbətlər – onların emosional və fiziki sağlamlığını qorumağa kömək edir. Sosial təcridin qarşısını almaq və yaşlıların xoşbəxt yaşamasını təmin etmək hər birimizin məsuliyyətidir.

Nilay Özsöz